MacBook Yavaş Çalışıyor

[summary]Mac'iniz gerçekten yavaş mı? Her tıkladığınızda dönen renkli tekerlek mi çıkıyor? Temel görevleri yapmak saatler mi sürüyor? Bu çözümlere bir göz atın.[\summary]

Aşağıdaki daha fazla zaman alan çözümlerden herhangi birine girişmeden önce, başlamanıza yardımcı olacak birkaç temel husus şunlardır:

• Mac'inizi yeniden başlatın. Özellikle yakın zamanda yapmadıysanız. Onay açılır penceresindeki “Tekrar giriş yaparken pencereleri yeniden aç” kutusunun işaretini kaldırdığınızdan emin olun.
• macOS güncellemelerini kontrol edin. Apple'ın daha sonra bir güncelleme ile çözdüğü bir hata ile karşılaşıyor olabilirsiniz.
  • Mac'iniz Mojave 10.14 veya daha yenisiyse, yazılım güncellemeleri Sistem Tercihleri içerisinden gerçekleştirilebilir.
  • High Sierra 10.13 ve öncesi modellerde yazılım güncellemeleri App Store içerisinde yer alacaktır.
• SMC'yi (Sistem Yönetim Denetleyicisi) sıfırlayın. Bu, SMC'nin yönettiği hatalı veya yanlış başlatma ayarlarını temizleyebilir.
• PRAM veya NVRAM'i sıfırlayın. Bunlar, Mac için sistem ayarlarını içeren küçük bir bellek miktarı için kullanılan terimlerdir. Sıfırlamak hatalı bir ayarı temizleyebilir.
• Apple Tanılama Paketi'ni çalıştırın belirgin hataları kontrol etmek için. Bu testin hızlı sonuçlar optimize etmek üzere tasarlandığını unutmayın. Bir başarısızlık sonucuna güvenin, ancak başarıya tam güvenmeyin.

Cihazınızın depolama alanının azaldığına dair uyarılar mı alıyorsunuz? Göz ardı etmek kolaydır, ancak bilgisayarların düzgün çalışması için boş alana ihtiyaçları vardır. Bunu çorap çekmeceniz gibi düşünün. Çekmeceye istediğiniz kadar çorap sığdırabilirsiniz, ancak sonunda çekmeceniz kapanmayacaktır. Bilgisayarınız da benzer şekilde sıkışmış olabilir; sürekli olarak her şeyi sığdırmak için yeniden düzenleme yapması gerekir. Bu sürekli yer değiştirme, bilgisayarınızı zora sokabilir.

• Depolama alanınızı nelerin tükettiğini araştırın. Bu seçenekler, sürücünüzde ne tür verilerin bulunduğunun görsel bir dökümünü sunar. Bu, neleri silmeye karar vermenizde yardımcı olabilir.

macOS 13 (Ventura) ve daha yenisinde

1. Sistem Ayarlarını açın ve Genel'i seçin
2. Genel menüsü içerisinde Depolama menüsünü seçin.
3. Detaylı bir döküm için, bu menünün alt yarısındaki herhangi bir kategoride bulunan "i" simgesine tıklamak, Finder benzeri bir pencere açarak bu öğelerin dosyalarını ve boyutlarını gösterecektir.

macOS 12 (Monterey) ve öncesinde

1. Ekranın sol üst köşesindeki Apple logosuna tıklayın ve “Bu Mac Hakkında”ya tıklayın.
2. Görünen pencerenin üst kısmındaki Depolama sekmesini seçin.
3. Uzman İpucu: Daha da ayrıntılı bir döküm için, bu pencerenin sağ üst köşesindeki “Depolamayı Yönet”e tıklayın.
4. Depolama alanınızın büyük kısmı “Diğer” veya “Sistem” olarak listelenmişse, bunu belirlemek için daha fazla inceleme gerekecektir. Bu kategoriler, başka hiçbir yere sığmayan dosyaları sınıflandırmak için kullanılır.
   • Depolama alanınızın klasör bazlı genel görünümünü elde etmek için OmniDisk Sweeper veya DiskInventoryX gibi bir araç kullanın. En eksiksiz verileri almak için uygulamaya Güvenlik ayarlarınızdan “Tam Disk Erişimi” vermeniz gerekebilir.
5. Başlangıç diskinizde internet kurtarma modunda bir onarım çalıştırın. Diskiniz kullanımda olmadığı için bu işlem inatçı hataları temizleyebilir. İnternet Kurtarma tamamen RAM üzerinden çalışır.
6. Disk dolu bildirimleri almaya devam ediyor ancak çalışılabilir miktarda boş depolama alanınız olduğunu düşünüyorsanız, “Bu Mac Hakkında” bilgilerinizi Disk İzlencesi'nde görünen bilgilerle karşılaştırın. Disk İzlencesi büyük bir tutarsızlık gösteriyorsa Time Machine anlık görüntüleri düzgün bir şekilde temizlenmiyor olabilir.
7. Sürekli yeriniz bitiyorsa, MacBook'unuzda yükseltilebilir bir sabit sürücü olup olmadığını kontrol edin. Mevcut makineniz bir HDD kullanıyorsa, onu bir SSD ile değiştirmeyi düşünün. Performansı ciddi oranda artırmalarının yanı sıra, daha iyi enerji verimliliği ve uzun ömür sunarlar.

Apple bilgisayarların "virüs kapmadığı" için Antivirüs yazılımına ihtiyaç duymadığına dair yaygın bir efsane vardır. Bir dereceye kadar bu doğrudur; gerçekten kötü amaçlı yazılımlara maruz kalma olasılıkları daha düşüktür. Ancak yine de diğer açıklar ve gereksiz uygulamalara karşı savunmasızdırlar.

• Mac'inizde bir virüs taraması çalıştırın. Şu anda herhangi bir Antivirüs yazılımınız yoksa, mevcut birçok ücretsiz seçenek bulunmaktadır. Malwarebytes, ücretsiz sürümünü kullansanız bile gereksiz dosyaları temizlemek için genellikle iyi bir başlangıç noktasıdır.
• Mac bakımı için "her derde deva" olduğunu iddia eden yazılımlardan uzak durun. MacKeeper, Advanced Mac Cleaner, Mac Fixer veya benzeri tınlayan herhangi bir program, bu sorunu çözmekten ziyade daha büyük sorunlara yol açma eğilimindedir.

Daha fazla korumanın daha iyi olduğu fikri mantıklı gelse de, Antivirüs yazılımları söz konusu olduğunda bu durum geçerli değildir. Antivirüs yazılımları en iyi zamanlarda bile kaynak tüketen programlar olabilir, ancak birden fazlasının yüklü olması çakışmaya neden olabilir. Ayrıca sistemi güvende tutmaya çalışırken tüm sistem kaynaklarınızı tüketebilir ve size kullanacak hiçbir şey bırakmayabilir.

• En iyi uygulama, en çok beğendiğiniz programı seçmek ve diğerlerini kaldırmaktır.
• Farklı programların farklı avantajları vardır. Hangi programı seçeceğinizden emin değilseniz, karar vermeden önce özellikleri ve dezavantajları hakkında biraz araştırma yapın.

Birçok Mac güçlü donanıma sahip olsa da, aşırı yüklenip kilitlenmeden önce ondan isteyebileceklerinizin bir sınırı vardır. Bazı açılardan insan beynine benzer. Yapılacak ağır bir iş vermek, aslında on iki işi aynı anda vermekten daha kolaydır, on iki iş daha az zahmetli olsa bile.

• Başlangıç listenizdeki Uygulamaları kontrol edin. Bu, Sistem Tercihleri içerisindeki “Kullanıcılar ve Gruplar” menüsünde bulunabilir. Kullanıcı hesabınızı seçin ve “Oturum Açma Öğeleri” sekmesine tıklayın. Her oturum açtığınızda başlatılmasını istemediğiniz her şeyi kaldırmak için eksi düğmesini kullanın.
  • Bulut senkronizasyon uygulamaları genellikle burada suçludur.
• Sistem kaynaklarınızın ne kadarının kullanıldığına dair bir temel oluşturun.
  • Etkinlik Monitörü'nü açın. Uygulamalar menünüzdeki İzlenceler klasöründe bulunabilir. Şu anda kullanımda olan her kaynağın yüzdesine bakın ve özellikle CPU (İşlemci) ve Bellek Kullanımına dikkat edin.
  • Sistem kaynağının büyük bir kısmını kullanan herhangi bir işlemi not edin. Bu listedeki öğelerin birçoğu işletim sisteminin parçasıdır ve oldukları gibi bırakılmaları en iyisidir, ancak kullandığınız bir program listenin başındaysa, kapatın ve tekrar test edin. Eğer kernel_task sorunlu işlem gibi görünüyorsa, Aşırı Isınma bölümüne geçin.
• Kullanım durumunuz için hayati uygulamalar sorun kaynağıysa, seçeneğiniz varsa ekstra RAM eklemeyi düşünün. Ancak, daha iyi özelliklere ihtiyaç duyan çoğu modern MacBook için tek yükseltme yolu anakartınızı daha yüksek RAM'li bir modelle değiştirmek olabilir.

MacBook'unuz ne kadar çok çalışırsa, o kadar çok ısı üretir. Bileşenlerin derecelendirildiğinden daha fazla ısı üretiyorsa, bilgisayarınız telafi etmek için kasten kendini yavaşlatabilir.

• Dahili bileşenlerin sıcaklıklarını belirlemek için, Mac'inizin dahili sensörlerinden gelen okumaları izlemek üzere bir uygulama kullanabilirsiniz. TG Pro'nun bu amaçla kullanılabilecek ücretsiz bir deneme sürümü vardır, ücretli sürüm size daha da yardımcı olur.
• Etkinlik Monitörü'nü açın ve herhangi bir işlemin CPU'nuzun yüksek bir yüzdesini kullanıp kullanmadığını kontrol edin. Açık bir uygulama olarak tanıdığınız bir işlemse ilgili programı kapatın.
  • Yüksek "kernel_task" kullanımına aldanmayın. Kernel task birçok işlevi olan bir süreçtir. Bunlardan biri, macOS'in CPU sıcaklıklarının yükselmesine neden olabileceğini düşündüğü süreçler için bir tampon bellektir. Eğer kullanımı yüksekse, muhtemelen suçlu başka bir süreçtir.
• Fazla bir şey çalışmadığı halde sıcaklıklar yüksekse, rutin bakım zamanı gelmiştir. MacBook'unuzun alt kapağını açın, basınçlı hava alın ve fanlarınıza yapışan tozu temizleyin.
• CPU veya GPU sıcaklıkları yüksekse, ısı dağıtıcınızın sağlam bir şekilde takıldığından emin olun. Köşelerindeki vidalarla sıkıca monte edilmiş olmalıdır.
• Ekstra bir adım olarak, CPU'nuza (ve MacBook'unuzda harici grafik donanımı varsa GPU'nuza) termal macun uygulamak, ısı iletimini optimize edebilir ve çalışma sıcaklıklarını düşürebilir.
• Nadir durumlarda, ısı dağıtıcınızın değiştirilmesi gerekebilir. Sık arıza yapmazlar, ancak arıza yaptıklarında genellikle görsel belirtiler olur. Takılı borularda bükülme, kıvrılma veya delik olmadığından emin olun.

Bilgisayarlı cihazların çoğu, sisteme yerel sıcaklıklar veya bağlı devrelerin voltajı ya da akımı hakkında bilgi veren sensörlerle doludur. Sensör verisi eksikse, Mac koruyucu moda geçer. Mac'in mantığına göre, sensör verisinin olmaması her şeyin yanabileceği anlamına gelir.

• Bu sorun genellikle, donanım sıcaklıkları düşük olsa bile yüksek fan hızları ile birlikte görülür.
• Eksik sensör verilerini kontrol etmek için TGPro veya başka bir sıcaklık izleme uygulaması kullanın. Yaygın suçlular arasında dokunmatik yüzey, pil ve SSD bulunur.

• Bu sorun olduğunda Apple tanılama araçları genellikle bir SMC hatası gösterir. Sistem Yönetim Denetleyicisi veya SMC, bu sensör verilerini alan anakart bileşenidir.

Bu durum en sık, Sabit Disk Sürücüleri (HDD) kullanan Unibody MacBook'larda görülür. Bilgi işlemin ilk günlerinden beri hayatımızdalar, nispeten ucuzdurlar ve iyi bakılırlarsa uzun yıllar dayanabilirler. Ancak, dizüstü bilgisayarlar mobil olmaları için tasarlanmıştır ve bu sürücülerin mekanik yapısı, arızalanmaya meyilli oldukları anlamına gelir.

• Belirgin sabit sürücü arızalarını bulmak için Apple Tanılama veya Donanım Kontrolü'nü çalıştırın. Sorunları ortaya çıkarmak için genellikle daha kapsamlı bir sabit sürücü testi gereklidir, bu yüzden burada başarısızlık sonucuna güvenin ancak başarıya tam güvenmeyin.
• HDD arızasının belirtileri arasında genel yavaşlık, belirli dosyalara erişememe ve aralıklı olarak açılabilme sorunu yer alır.
  • Dokunmatik yüzeyin sağındaki bölgeden gelen tıklama, bip sesi, tırmalama, vızıltı veya tıkırtı, sürücünün mekanik arızasına işaret eder. Bu seslerden herhangi biri varsa, Mac'i açın ve sesi fan veya disk sürücüsünden değil, depolama sürücüsünden geldiğini doğrulamak için tekrar çalıştırın.
• Sürücünüzün Kurtarma Modu'nun Disk İzlencesi işlevi tarafından algılanıp algılanmadığını kontrol edin. Algılanmıyorsa, değiştirilmesi gerekebilir. Modeliniz için uygun olan Kılavuzu bulun ve yeni sürücüye macOS'i yeniden yüklemeniz gerektiğini unutmayın.
• Uzman İpucu: HDD'yi bir SSD ile değiştirmeyi düşünün. Bu, dizüstü bilgisayar depolaması için modern standarttır. Daha enerji verimlidirler, daha az ısı üretirler ve daha yüksek hızları desteklerler. Eski bir bilgisayarı canlandırmanın en iyi yolu budur!

Son zamanlarda eskiden jet motoru gibi ses çıkaran Mac'inizin şüpheli bir şekilde sessiz olduğunu fark ettiniz mi? Veya eskiden çıkarmadığı tuhaf bir ses mi çıkarıyor? Modern bir MacBook'ta fan, tek hareketli parçadır. Mekanik sesler neredeyse her zaman fanla ilgilidir. Arızalı bir fan, aşırı ısı anlamına gelebilir. Aşırı ısı ise düşük performans demektir.

• Fan hataları genellikle Apple Tanılama tarafından algılanır. “PPF” ile başlayan bir hata alırsanız, bu fan arızasına işaret eder.
• Fan alışılmadık bir ses çıkarıyorsa, değiştirin.
• Fan dönmüyorsa veya düzensiz görünüyorsa, etkilenen tüm fan bağlantılarını ayırıp tekrar bağlayın. Konnektör üzerindeki kilitleme tırnağının mevcut ve kilitli olduğundan emin olun. Tırnağınız eksikse, bu durum geçici bağlantı sorunlarına neden olabilir.
• 2016-2019 MacBook Pro modellerinde fanlar klavyenin devre kartına bağlanır. Klavye kablosu, fan sinyallerini anakarta taşımaktan sorumludur. Fanları değiştirmek sorunu çözmüyorsa, klavye kablonuz arızalı olabilir.